Müslüman’ın manevi açıdan gelişebilmesinin, iyi bir Müslüman olmasının yolu dinin gerektirdiği hiçbir amelî yönü ihmal etmemesiyle mümkündür. İşte önemli davranış durumlarından biri de hiç şüphesiz edeptir. İnsanın dinden bir şeyler elde edebilmesi için, dinin ona fayda sağlayabilmesi için edebe riayet etmesi gerekir. Çünkü Hz. Peygamber Efendimiz(sav)’in buyurduğu gibi, “İslam güzel ahlaktır.” Şairin dediği gibi edep her şeyden önce gelmektedir:
“ İlim meclisine vardım, kıldım talep;
İlim geridedir, illa edep, illa edep.
Edep bir tâc imiş nur-u Huda’dan,
Giy ol tâcı emin ol her beladan.”
Edep, bütün güzel hasletlerin bir araya gelmesidir. Edep sahibi kimse, güzel hasletlerin hepsini kendinde toplayan kişidir. Ayrıca edep, hududa ve ölçülere uymak demektir. Buna göre bir Müslüman’ın Allah’a, Resululluha, önderlerine ve diğer Müslümanlara karşı yaptığı davranışların tamamını edep dairesi içerisinde değerlendirebiliriz. Büyük mutasavvıflardan Ebu Hafs der ki, “Tasavvufun tamamı edeptir.”
Müslüman’ın Allah’a, Resululluha, önderlerine ve diğer Müslümanlara karşı yapması gereken davranışları anlatmaya geçmeden önce konumuzla da ilgili olması sebebiyle Ahmet er-Rufai hazretlerinin, “İhvana sekiz nasihatim vardır; bu sekiz şeyin gereğince amel eden saliklerin dünyevî ve uhrevî yüksek derecelere ulaşacağına şüphe yoktur.” dediği sekiz nasihati belirtelim:
“1- Hak Teala’nın emrini tutup, nehyinden kaçınmak.
2- Şeraite, tarikata muhalif olan şeylerden kendini sakınmak.
3- Dininde ve ahdinde muhkem olmak.
4- Şeraite ve tarikata elzem olan meseleleri öğrenip onunla amel etmek.
5- Bir kimsenin ayıbını görmemek.(Her durumda kendi ayıp ve kusurlarıyla meşgul olmak.)
6- Muhtaçlara insaf ve merhamet etmek.
7- Yaramaz ve çirkin huylardan kendini uzak tutmak.
8- Büyüklerinin nasihatini dinleyip kabul etmek.”
Şimdi gelelim Müslüman’ın Allah’a, Resulullah’a ve diğer Müslümanlara karşı yapması gereken muamelelere, edeplere:
Konuyu Beğendin mi ? O Zaman Arkadaşınla Paylaş :)
Bir mümin, Müslüman ilk başta Allah’a ve Allah’tan gelen her şeye tam bir tasdik ile inanmalı. Zaten Müslümanlığımızın ilk şartı da bu değil mi? Şek ve şüphesiz iman etmek… Müslüman, bütün kalbi ile bugün kendisine sunulan bütün alternatiflerden beşeri olmayan İslam’ı seçmeli. Buradaki “bütün kalbi ile”den kastımızı şu ayet açıklamaktadır:
“ Ey iman edenler! İman ediniz Allah’a ve resulüne…”(Nisa,136) Bu ayetteki “Ey iman edenler! İman ediniz.”den kasıt İbn-i Kesir’e göre “İmanınızı sağlamlaştırınız.”dır. İşte bizim “bütün kalbi ile”den kastımız bu ayete göre de sağlam bir iman ile Allah’a ve resulüne inanmaktır.
Allah’a sağlam bir iman ile inandıktan sonra Müslüman, ama demeden Allah neyi emrediyorsa onu tutmalı, neyi yasaklıyorsa ondan da kaçmalıdır.
Müslüman’ın Allah’a karşı bir başka edebi de Allah’ın kaza ve kaderine tam manasıyla razı olmaktır. Peygamber Efendimiz(sav) bir hadisinde şöyle buyuruyor:
“Müslüman’ın her işine hayret! Onun her şeyi hayırdır. Sevinçli bir şey isabet eder de şükrederse hayır olur. Şayet zarar isabet eder de sabrederse bu da onun için bir hayırdır.”
Bir Müslüman’ın her işinde gayesi, hedefi Allah’ın rızasını kazanmak olmalı. Müslüman Peygamber Efendimiz(sav)’in buyurduğu gibi sürekli Allah’ın rızasını öncelemeli: “İnsanlar kızsa dahi Allah’ın rızasını arayan kimseyi Allah insanların şerrinden korur. İnsanların rızasını Allah’ın gazabıyla arayan kimseyi de Allah insanlara terk eder.”
Müslüman, Allah’a kulluğun Manasını bilmeli ve bu hayatta sadece Allah’a kul olmak için var olduğuna inanmalı:
“Ben cinleri ve insanları ancak bana kulluk yapsınlar iye yarattım.”(Zariyat,56)
“Sana ölüm gelene kadar Rabbine kulluk et.”(Hicr,99)
Konuyu Beğendin mi ? O Zaman Arkadaşınla Paylaş :)
Biz Müslümanlar olarak biliyor ve iman ediyoruz ki, dinimizin mübelliği Resulullah’tır. Öyleyse İslam’ı en iyi yaşamanın yolu Resulullah’ı örnek almakla mümkündür. Bu sebeple Resulullah’a karşı edebimizin başı, her davranışımızda Onun getirdiğine tabi olmaktır: “Allah ve Peygamber’i bir şeye hükmettiği zaman gerek mümin olan bir erkek, gerek mümin olan bir kadın için işlerinde kendi istediklerini belirtme hakkı yoktur. Kim Allah’a Resul’üne isyan ederse muhakkak ki o, apaçık bir sapıklıkla yolunu sapıtmıştır.”(Ahzap,36) Allah Resul’ünün bir hadisinde buyurduğu gibi Müslüman fert arzusunu dahi Efendimiz(as)’in getirdiğine tabi kılmalıdır: “Arzusunu benim getirdiğime tabi kılmayanınız iman etmiş olamaz.”
Şunu unutmayalım ki, Resulullah Efendimiz(sav) hayatın her noktasında bize örnektir. Çünkü O, “Mihrapta imam, minberde hatip, devlette başkan, mahkemede hâkim, eğitimde muallim, orduda komutan, insanlar arası ilişkilerde üstün ahlak ve fazilet timsali, doğrulukta, ahde vefada, bütün güzel hasletlerde erişilmez bir şahsiyet…” Hâsılı hayatın her noktasında Allah’ın buyurduğu gibi en güzel örnek: “Andolsun ki Allah’ın Resulü sizin için Allah’ı ve ahireti arzu eden ve Allah’ı çok anan kimseler için en güzel örnektir.”(Ahzap,21)
Konuyu Beğendin mi ? O Zaman Arkadaşınla Paylaş :)
Müslüman fert, Mevlana’nın dediği gibi, insanlara karşı yumuşaklığında hava gibidir. Onlara karşı alçakgönüllülükte toprak gibidir. İnsanlara doğruyu göstermede karanlıkta yanan ışık, hayra susamış insanlara ise su gibidir.
Müslüman insanlara karşı daima şefkatlidir. İnsanları inandığı doğrulara, iyiliğe, hakka çağırmaya ve batıldan uzaklaştırmaya gayret eder. Bilir ki nefesi tıpkı altın gibi kıymetlidir. Bu sebeple nefesini Hak için sarf eder. Şu hadsi hiçbir zaman aklından çıkarmaz: “Allah’a ve ahiret gününe iman eden ya hayır söylesin ya da sussun.”
Müslüman insanlara daima iyilikle muamele eder. Bilir ki, iyilik kişiyi Allah’a ulaştırır. Hakka ve hukuka riayet eder.
Müslüman, bir evlat olarak anne babasına karşı daima merhametlidir. Onlara saygıda kusur etmez. Allah’a isyan noktasındaki emir ve istekleri dışında diğer emir ve isteklerini yerine getirmeye çalışır. Anne babasının nasihatini dinler ve kabul eder. Onlara eza ve cefa vermez. Aile bireylerine karşı gayet şefkatli ve merhametlidir.
Müslüman şunu çok iyi bilir ki Allah’ın buyurduğu gibi asıl kardeşi ve dostları müminlerdir. Bu yüzden diğer Müslümanlarla aralarındaki bağ, diğer insanlarla olan bağından değişik ve daha sıkıdır. Bu sebeple Müslümanlarla olan bağını hiçbir zaman kesmez, kardeşlerinin hal ve hatırlarını her daim sorar. Dostlarıyla bağı öyle olmalıdır ki şairin dediği gibi, “Kardeşinin yardım isteyen sesini uykusunda duyabilmeli”dir.
Konuyu Beğendin mi ? O Zaman Arkadaşınla Paylaş :)
İyi bir Müslüman fert, her daim Allah’la beraber olduğunu, Allah’ın kendisini gördüğünü unutmaz. Allah’ı sürekli hatırlar ve anar. Bu yüzden hiçbir zaman gaflette olmaz.
Müslüman fert, Hakkın dışındakilerden elini çeker. Eğri ve çarpık hiçbir şeye meyletmez. Sapıklık ve şeraite muhaliflik gördüğü her şeyi terk eder. Allah’a ibadet ederken kime ibadet ettiğini bilir. Her an sanki Azrail canını alacakmış hali içindedir. “Ölmeden önce ölmesini bilir.”
Müslüman, her işini Hakk terazisiyle ölçer. Hâsılı her işinde Hakkın ölçüsünü gözetir.
“ Kendinde edep olmayan kimse, kendi zan ve vehmince ne kadar Allah’a yakın olduğunu düşünürse düşünsün Allah’tan ve yarattıklarından uzaktır.”
Allah bizleri istikametten ayırmasın.
Ramazan ÇAKIR
Konuyu Beğendin mi ? O Zaman Arkadaşınla Paylaş :)
01-11-2008, 12:47 AM
» Bize ulasmak için affeyle@gmail.com adresine mail atin )
Normal
